فاجعه در هند؛ برهوت بعد از ۲۰ سال و رفوزگی شمشیربازان به شاگرد اول رسید
تیم ملی سابر ایران در رقابتهای شمشیربازی قهرمانی آسیا مثل همیشه ناکام بود.
به گزارش ورزش پارسی؛ داستان پرغصه شمشیربازی همچنان ادامه دارد. این غصه تلخ و تراژیک از یک تورنمنت به تورنمنت دیگر تکرار میشود و هیچ نشانهای از پایان آن وجود ندارد. سقوط آزاد این رشته مدتهاست که آغاز شده و با سرعت و شدت بیشتری ادامه دارد. رشتهای که روزگاری در آسیا رقیبی نداشت و برای کسب مدال المپیک تلاش میکرد، اکنون حتی به حریفان درجه ۲ آسیایی نیز نمیتواند پاسخ مثبت دهد. شمشیر شمشیربازان مدتهاست که کند شده و حتی قادر به رقابت با رقبای متوسط و درجه چندم نیست. این رشته به آرامی از ستارهها تهی شده و با خاموش شدن ستارههایش، به نظر میرسد که بخت و اقبالش نیز افول کرده است. سالهاست که نقد جدی به این رشته این بوده که تمامی توجهات به سابر معطوف شده و اپه و فلوره زیر سایه سابر نادیده گرفته شدهاند. توجیه متولیان فدراسیون این بود که سابر بهترین رشته است و طبیعی است که سهم بیشتری از منابع مالی به آن اختصاص یابد، اما اکنون کار به جایی رسیده که سابر خود به آخرین گزینه تبدیل شده و روزگارش به حدی بد است که اگر نگوییم از اپه و فلوره بدتر است، در همان سطح قرار دارد. این اسلحه نیز مانند دیگر همخانوادههایش تنها شکست میخورد و شکست میخورد! شمشیربازی مدتهاست که بهترین خود را از دست داده و این بچه زرنگ سابق به شاگرد آخر تبدیل شده که تنها عایدیاش از امتحانات ناکامی است! این رشته از بازیهای آسیایی هانگژو به سمت افول حرکت کرده و به المپیک پاریس رسیده است. رشتهای که در المپیک به مرز رستگاری و کسب مدال نزدیک شد، اما در نهایت قبل از حریفان به خود و استراتژی نادرستش باخت و به دلیل سیاستهای اشتباه پیش از المپیک و اختلافات داخلی به بنبست رسید. مدال المپیک در پاریس ۲۰۲۴ از همیشه نزدیکتر به شمشیربازی بود، حتی نزدیکتر از مدال حسرتبرانگیز توکیو ۲۰۲۰، اما به دلیل بیتدبیریها و اختلافات از دست رفت و شمشیربازی مسیر سقوط را با شدت و سرعت بیشتری پس از المپیک طی کرد. مسیری که سیاستهای اشتباه فدراسیون و اصرار بر آن نقش اصلی را در آن ایفا کردهاند. مسیری که به ناکجاآباد ختم شده و شمشیربازی را به جاده تباهی و ناکامی کشانده است. پس از انتخاب سرمربی و افزایش اختلافات، شتاب سقوط شمشیربازی بیشتر شده و ناکامیها بیشتر به چشم میآید. اوضاع به قدری وخیم است که این دور باطل و این سریال ناکامیها حتی به ردههای پایه نیز سرایت کرده است. شمشیربازی سالها در شرایط گلخانهای رشد کرده و اساساً در ردههای پایه هیچ محلی از اعراب نداشته است، اما با خشکیدن گلخانه اصلی، ناکامی در سایر ردهها به ویژه ردههای پایه بیشتر نمایان شده است. فاجعه در هند، آخرین تورنمنتی که شمشیربازی در آن شرکت کرد، قهرمانی آسیا بود که مطابق انتظارات هیچ دستاوردی نداشت. رقابتهای شمشیربازی قهرمانی آسیا ۲۰۲۶ برای سابر ایران با نتیجهای دور از انتظار همراه بود و بدون کسب هیچ مدالی به پایان رسید. در روز نخست و در اسلحه سابر، علی پاکدامن در جدول ۱۶ نفره به کار خود پایان داد. طاها کارگرپور در جدول ۳۲ نفره، محمد فتوحی و زاهدی نیز در جدول ۶۴ نفره به کار خود پایان دادند و زهرا کارگر نیز در فلوره زنان موفق نشد از مرحله مقدماتی صعود کند. در روز دوم، نجمه سازنجیان در اسلحه سابر زنان موفق به صعود از دور گروهی نشد. در اپه مردان نیز امیرحسین موحشی، محمد اسماعیلی، بهنام بیک و علی نمازی در همان دیدار نخست از مرحله حذفی شکست خوردند. ایران در اسلحه فلوره مردان نیز نمایندهای نداشت. در سومین روز، ریحانه رضایی تنها نماینده ایران در اسلحه اپه بود که در جدول ۶۴ نفره شکست خورد و به کار خود در این رقابتها پایان داد. در چهارمین روز، تیم ملی شمشیربازی سابر ایران متشکل از علی پاکدامن، طاها کارگرپور، محمد فتوحی و نیما زاهدی با شکست برابر قزاقستان شانس مدال را از دست دادند و در جدول بازندهها با برتری مقابل فیلیپین و امارات در رده نهم قرار گرفتند. در پنجمین روز، تیم ملی شمشیربازی اپه ایران متشکل از امیرحسین موحشی، محمد اسماعیلی و علی نمازی در نخستین دیدار خود مقابل قزاقستان شکست خورد و در جدول بازندهها پس از شکستهای متوالی برابر سنگاپور و هند با یک برد خفیف برابر ترکمنستان در رده پانزدهم قرار گرفتند.
در میان آوار شکست، ناکامی تیم سابر که همیشه جزو مدالآوران ثابت ایران در آسیا بوده، بیشتر از بقیه توی ذوق زد و دردناک بود. شمشیربازی سابر ایران که طی سالهای اخیر یکی از قدرتهای آسیا بود، در مسابقات قهرمانی آسیا ۲۰۲۶ هند برای نخستین بار پس از حدود ۲۰ دوره در هر دو بخش انفرادی و تیمی از رسیدن به مدال بازماند و زنگ خطر را پیش از بازیهای آسیایی ناگویا به صدا درآورد. در اسلحه سابر و در بخش انفرادی، علی پاکدامن در جدول ۱۶ نفره متوقف شد که این بهترین نتیجه برای سابر انفرادی ایران بود. در بخش تیمی نیز شاگردان محمد رهبری در رتبه نهم ایستادند تا برای نخستین بار طی سالهای اخیر، سابر ایران بدون مدال قهرمانی آسیا را ترک کند. حالا سابر ایران بعد از حدود ۲۰ دوره حضور روی سکوی قاره کهن، دستش به هیچ مدالی نرسید و این زنگ خطری جدی برای بازیهای آسیایی ناگویا خواهد بود. این ناکامی در حالی رقم خورد که سابر ایران در ۲۰ دوره اخیر مسابقات قهرمانی آسیا همواره یکی از تیمهای مدعی و مدالآور قاره بوده و در همه ادوار (جز ۲۰۱۱ و ۲۰۰۹) دستکم در یکی از دو بخش انفرادی یا تیمی یا هر دو بخش روی سکو رفته است. آخرین بار که نام سابر ایران در جدول مدالی مسابقات قهرمانی آسیا آورده نشده مربوط به سال ۲۰۱۱ است که ایران در این دوره در مسابقات حضور نداشته است. با این حال، پیش از آن نیز سابر ایران در سالهای ۲۰۱۰، ۲۰۰۸، ۲۰۰۷، ۲۰۰۵، ۲۰۰۴ و ۲۰۰۱ روی سکو رفته و نسلهای مختلف این رشته با حضور چهرههایی چون پیمان فخری، مجتبی عابدینی، محمد رهبری و علی پاکدامن، سابر ایران را به یکی از قدرتهای سنتی قاره تبدیل کرده بودند. نکته قابل توجه این است که بخش عمده ترکیب فعلی، همان نفراتی هستند که طی سالهای گذشته برای ایران مدالهای آسیایی کسب کردهاند و قرار است در بازیهای آسیایی ناگویا نیز به میدان بروند. هدایت تیم هم بر عهده محمد رهبری که خود یکی از ارکان موفقیتهای سالهای اخیر بوده، است.
زنگ خطر برای ناگویا بسیاری از کارشناسان بر این باورند که ریشه این وضعیت به سالهای قبل و نبود پشتوانهسازی اصولی بازمیگردد. در حالی که سایر کشورهای آسیایی روی نسل جدید خود سرمایهگذاری میکردند، در ایران عملاً برنامۀ مدونی برای پرورش استعدادهای جوان و جانشینی برای نسل طلایی شمشیربازی وجود نداشت. نتیجه این بیبرنامگی را امروز میبینیم؛ تیمی که در مسابقات قهرمانی آسیا بعد از ۲۰ سال حتی کسب یک برنز کمرنگ هم عاجز است. مسابقات شمشیربازی قهرمانی آسیا در هند آینه تمامنمای ضعف فعلی شمشیربازی ایران بود. در حالی که کشورهای متوسط آسیایی نیز نمایندگانی روی سکو داشتند، نامی از شمشیربازان ایران دیده نمیشد. این اتفاق در شرایطی رخ داد که پیشبینی میرفت حداقل یکی از شمشیربازان باتجربه ایران بتواند یک مدال کمرنگ بگیرد؛ اما هیچ مدال کسب نشد و تیم ملی شکستی بد و فاجعهبار را پذیرفت. تأسفبرانگیز این است که بر اساس راهبردهای وزارت ورزش و جوانان و کمیته ملی المپیک، شمشیربازی سابر از جمله رشتههای شانس مدال کاروان ایران در بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ آیچی-ناگویا قلمداد میشد، اما رویه مدیریتی و فنی فعلی این رشته مهم را در سراشیبی سقوط قرار داده و به نظر میرسد با عدم تغییر دستفرمان، شاهد ادامه تیرهروزیهای سابر و بازگشت به روزهای تاریک دو دهه قبل خواهیم بود. شمشیربازی ایران که تنها چند سال پیش تا یک قدمی المپیک و ثبت یک افتخار تاریخی پیش رفته بود، این روزها آنچنان در بنبست فنی و مدیریتی گرفتار شده که حتی کسب مدال در آسیا هم برایش به یک رویا تبدیل شده است. ناکامی در هند را نمیتوان صرفاً یک نتیجه ضعیف مقطعی دانست. تیمی که طی سالیان گذشته همواره سهمی از مدالهای آسیا را داشته و حتی در سالهای اوج خود به قهرمانی انفرادی و چندین نایبقهرمانی تیمی رسیده، حالا در فاصله نهچندان زیاد تا بازیهای آسیایی ناگویا با چالشهای جدی روبهرو است. نبود هیچ نمایندهای از ایران روی سکوی آسیایی، تنها یک شکست ساده نیست؛ این زنگ خطری است برای رشتهای که تصور میرفت مسیر پیشرفت را هموار کرده است. زنگ خطری که به نظر میرسد در بازیهای آسیایی ناگویا خود را به عریانی نشان خواهد داد. باید دید در این فاصله کوتاه تا ناگویا سابر ایران میتواند بار دیگر به جمع مدعیان بازگردد یا این پایان بدون مدال، نشانه آغاز یک دوره افول برای یکی از موفقترین رشتههای ایران خواهد بود؟