بررسی حقوقی حضور آسانی و تهدید استقلال
ریسک بزرگ استقلال در استفاده از آسانی؛ فیفا تایید میکند، فدراسیون فوتبال نه!
به دنبال شکایت منتظر محمد، پنجره نقل و انتقالات باشگاه استقلال به مدت دو دوره بسته شد. در تابستان امسال، در حالی که این باشگاه در میانه محرومیت قرار داشت، یاسر آسانی در تاریخ ۲۳ تیرماه ایمیلی مبنی بر فسخ قرارداد خود به باشگاه استقلال ارسال کرد. پس از انجام مذاکرات، آسانی دوباره به باشگاه استقلال بازگشت و در اولین مسابقه نیز برای این تیم به میدان رفت. این موضوع سوالاتی را برای اهالی فوتبال به وجود آورد که آیا یاسر آسانی میتواند برای استقلال بازی کند یا خیر. در این مقاله به بررسی سوالات اساسی این پرونده بر اساس اطلاعات موجود در رسانهها میپردازیم.
آیا قرارداد آسانی با استقلال فسخ شده است؟ با توجه به نامهای که منتشر شده، هیچ شکی وجود ندارد که قرارداد وی فسخ شده است. باید توجه داشت که یاسر آسانی بازیکنی آلبانیایی است و به همین دلیل برای ما به عنوان بازیکن خارجی محسوب میشود و نمیتوانیم وضعیت قراردادی او را با قوانین ایران بسنجیم. بر اساس قوانین فیفا و رویههای آن و همچنین رویههای CAS، با این نامه قرارداد وی فسخ شده است. با وجود این فسخ و با توجه به بسته بودن پنجره باشگاه استقلال، آیا این باشگاه میتوانست آسانی را ثبت کند و برای او کارت بازی بگیرد؟ باید به محرومیت و علت منع باشگاه استقلال توجه کنیم. پنجره باشگاه استقلال بر اساس بند ۴ ماده ۱۷ FIFA RSTP بسته شده است. طبق این بند، باشگاه استقلال نمیتواند «بازیکن جدید» (“new player”) ثبت کند. زمانی که قانونگذار در فیفا این بند را نگارش و تصویب کرده، خود به معنای آن آگاه است و میداند چه چیزی را منع میکند (اصل حکمیت قانونگذار). اگر هدف محرومیت باشگاه از ثبت هر بازیکنی بود، میتوانست از عبارت ثبت قرارداد استفاده کند. بنابراین، باید میان دو واژه قرارداد و بازیکن تمایز قائل شویم. در رویه فیفا و حتی فوتبال خود ما نیز همیشه این تفکیک وجود داشته است. هر زمان که باشگاهی با پنجره بسته مواجه شده، این باشگاه به راحتی قرارداد خود با بازیکنان فصل قبل را تمدید کرده است. شاید موضوع آسانی با توجه به فسخ قراردادش متفاوت باشد. عدهای بر این باورند که قرارداد بازیکن با فسخ خاتمه یافته است. تا اینجا برداشت درستی دارند اما نتیجهگیری این مطلب گاهی نادرست است. با وجود آنکه بازیکن قرارداد خود را فسخ کرده است، اما او همچنان بازیکن جدید باشگاه استقلال در این فصل نیست. او فصل گذشته نیز بازیکن این باشگاه بوده و برای آن بازی کرده است. لذا او بازیکنی با قرارداد جدید است، نه بازیکنی جدید. همین تمایز باید در نتیجهگیری آن عبارت ابتدایی مورد بررسی قرار گیرد. قرارداد جدید بازیکن فصل قبل را نمیتوان ثبت نکرد، کما اینکه بازیکنانی در انتهای فصل قراردادشان خاتمه یافته و باشگاه با آنها قرارداد جدیدی امضا کرده است. شاید به صورت عامیانه آن را تمدید بدانیم اما در حقوق، قرارداد این تابستان آنها یک قرارداد جدید است.
آیا باشگاه استقلال با خطری مواجه است؟ با توجه به رفتار فدراسیون در پرونده اندونگ، بهنظر میرسد فدراسیون فوتبال این تفکیک میان بازیکن جدید و قرارداد جدید را نمیپذیرد. اگر چنین برداشتی در فدراسیون فوتبال وجود داشته باشد، بدون شک باشگاه استقلال ریسک حقوقی بالایی را پذیرفته است و احتمالاً در فدراسیون فوتبال ایران محکوم خواهد شد. با آنالیز ریسک موجود، بهتر بود باشگاه استقلال تا زمان دریافت یک استعلام صبر میکرد و پس از آن از آسانی بهره میبرد.